تشبيه به انعام يا به خاطر تواضع فوق العادهء حجّاج بيت اللّه است يا اشاره به بىقرارى و بىتابى آنها به هنگام هجوم به سوى كعبه و طواف مىباشد و بايد توجه داشت كه اين گونه تعبيرات در عرف عرب مفهومى متفاوت با عرف ما دارد . و تشبيه به حمام ( كبوتر ) به خاطر آن است كه اين پرنده ، رمز محبّت و صلح و صفا و امنيّت و زمزمهء آميخته به شوق است . جالب توجّه اين كه اوّلين نقطهء شروع حج همان احرام و گفتن لبيك است ، همان لبيك كه مفهومش اجابت دعوت الهى است . آرى خدا زوّار خانه‌اش را به ميهمانسراى بزرگش دعوت نموده و آنها لبيك گويان در حالى كه دلها پر از شوق و سرها پر از عشق و هواى اوست به سوى خانه‌اش حركت مىكنند و خود را در جوار قرب او مىبينند و نخستين اثر آن آشكار شدن جوانه‌هاى تقوا و معنويّت در دل و جان آنهاست . سپس به يكى از فلسفه‌هاى حج پرداخته ، مىفرمايد : « خداوند سبحان حج را علامت فروتنى در برابر عظمتش قرار داده و نشانه‌اى از اعتراف به عزّتش » ( و جعله سبحانه علامة لتواضعهم لعظمته و اذعانهم لعزّته ) . زيرا مناسك و مراسم حج مشتمل بر اعمال و رفتار بسيار متواضعانه‌اى است كه در برابر حق انجام مىشود و هيچ عبادتى در ميان عبادات تا اين حد ، نشانه‌هاى تواضع در آن نمايان نيست ، احرام بستن و از تمام لباس و زر و زيورها به دو قطعه پارچهء ندوخته قناعت نمودن و طواف خانهء خدا و سعى صفا و مروه و وقوف در بيابان عرفات و مشعر و منى و رمى جمرات و تراشيدن سر ، همه اعمالى است متواضعانه كه در برابر عظمت پروردگار انجام مىگيرد و به راستى غرور و تكبّر و نخوت هر انسانى را در هم مىشكند . سپس به اين حقيقت اشاره مىكند كه قرار گرفتن در صفوف حاجيان و زائران بيت اللّه ، افتخار بزرگى است كه خداوند به گروهى از بندگانش بخشده ،